<<
GERİ DÖN
Balıkesir
Bugün köy halkının gençleri Balıkesir Merkez'ine gelmektedir. Köyün
ünlü yemekleri bulgur, tarhana, köye özgü olan çoban hamuru ve halka
ekmektir. Köy halkı düğünlerden hoşlanır. Köyün düğün salonu herkese
açıktır. Köyün düğün salonunu köy halkından biri olan İsmail Kabak
yaptırmıştır. Köyde hıdrellez hayırları yapılmaktadır. Bu hayırlara
Balıkesir Merkez'den birçok insan gitmektedir. Köyün bayramları
diğer köylerdeki gibidir. Köyde ağalık, başlık parası ve töre
cinayetleri yoktur. Köyün Halil Kır (Kır Oğlan soyundan gelmektedir)
adında tahta bacaklı gazisi vardır. Köyün tek gazisidir. Köyde hemen
hemen herkezin bir lakabı vardır. Köyün üç büyük dağı vardır. Bunlar
büyükten küçüğe sıralanacak olursa Gölgeli Dağı, Kovantaş Dağı ve
Kobaklı Dağıdır. Köy bu dağların arasındaki ovaya kurulmuştur. Köyde
bazı efsanele vardır. Bunlar Gölgeli Dağında'ki dede, Ese Olayı,
Çakıl Çeşmesinde cinlerin olduğu iddası, köy çobanlarının mezarlıkta
ateş yandığını gördükleri iddası ve mezarlıkta yer altı canavarının
olduğu iddasıdır. Bunların doğruluğu hakkında kesin bir bilgi
yoktur.
Düğünleri
Eski zamanlardaki köy düğünleri köyün bugünkü düğünlerinden
farklıdır. Eskiden ilk önce kız istemeye gelinmektedir. Kız isteyen
erkek evi mutlaka dünür olarak dört erkek getirir.Kız evi kabul
ederse dört veya beş gün sonra nişan yapılır. Nişandan sonra
hazırlıklar yapılıp sini adeti yapılır. Sini adetinde ilk önce küçük
sini sonra büyük sini gelir. Küçük sinide; büyük sinide
bulunanlardan az miktarda vardır. Büyük sinide; kırk civarı yağlı
susamlı özel kare şekilli pide, çörek, tahinli helva, sütlaç, yağlı
helva, pilav, kaliteli kumaş, yemeni, büyük bir tepsi baklava,
yemekler ve çerezler vardır. Sini kız evine getirilir. Kız evinin
erkek evine yolladığına çevre denir. Çevrede; fes, gölek, çorap,
çiçek ve kese vardır. Çiçek sırça boncukdan yapılma bir süsdür. Kese
ise kumaşdan yapılır ve süslenir. Nişandan sonra nikah olur.Nikahdan
sonra da düğün hazırlıkları yapılır. Düğün salı gün başlar. Salı gün
kız ve erkek tarafı akrabalarını da çağırarak Balıkesir Merkez'deki
Hamam'a gider. Salı akşamı erkek eğlence olur. Köy meydanında
erkekler toplanır.Bu eğlenceye haynk denir. thumb Ertesi gün kız
evinde sepi serilir. Bu sepi kızın çeyizidir. Erkeklerin aşağıda
eğlencesi vardır. Erekler dağılınca kadınların eğlencesi vardır.
Erkeklerin eğlencesi sabah, kadınların ki ikindi vaktidir. Aynı gün
erkek evinde keşkek, patatez yemeği, nohut yahnisi yapılır.
Sadıçlara börek ve yemek verilir. Geri kalan yemekler köy halkına
verilir. Akşam evinde yine haynk yapılır. Kadınlar haynkı erkek
evinde yapar. Kemrelik denilen meydanda yine erkekler toplanır.
İkinci haynk dağılınca akşam saatleri erkek ve kadın evinin
akrabaları kız evinde toplanır. Kına yakılır. Kınada ağıt yakılıp
kız övülür. Ertesi gün gelin kalkıp kınasını yakar. Saçını yıkar.
Köydeki bir kadın geline gelinliğini giydirir. Gelin süslenince
erkek evi yenge denilen akrabalarını toplayınca öğle vakti gelini
alır. Yine haynk yapılır. Gelini kız evinden indirirler. Sandalyeye
gelin oturtulur köy halkı geline bakar. Gelin eve çıkar. Yeniden
erkek evi kızı almaya gelir. Kız büyüklerinin elini öper. Baba
kızını bahçeye indirir. Baba kızın sırtını üç kez sıyazlar. Kız
arabaya biner. Erkek evinde davullar çalınır. Kızı damadın babası
erkek evine çıkarır. O gün gelin oruçlu olr. Gelin orucunu akşam
Ezan'ı ile açar. Damadı sadıçları damatlığını giydirir. Damat
abdestini alıp Yatsı Namazı'nı kılar. Sadıçlar ve Hoca tekbir ile
damadı eve getirir. Damat sadıçların elini öper. Hoca dua okur.
Damat koşarak yukarı çıkar. Sadıçlar damadın sırtına vurur. Damat
gelince ayağa kalkar. İkisi birbirinin ayağına basmaya çalışır. Biri
basar. Damat geline altın verir. Buna yüz görümlüğü denir. Damat
gelinin yüzünü açar. Damat ile gelin gerdeğe girer. Bu düğün şekli
artık köyde yapılmaz. Köy düğünlerini Balıkesir Merkez'in adetlerine
göre yapar.
Efsaneler
Gölgeli Dağı'nın tepesinde birde yatır bulunmaktadır. Bir efsaneye
göre bu dede çok eski yıllarda bu dağa çıkarken taş olmuştur. Şimdi
ise burada dedenin türbesi vardır. Ayrıca dedenin taş olmuş bedeni
de görülebilir. Yatırın dibinde birde mağara bulunmaktadır.
Balıkesir Merkez'den de birçok insan bu türbeyi ziyarete glirler.
Ayrıca hıdrellez hayırında insanların en ziyaret ettiği yerlerden
biri yine bu türbedir. Köyün diğer ilginç olayı Ese Olayıdır. Ese
adında bir adam gece tarlasına bostan beklemeye gitmiştir. Amacı
gece bostanlarının çalınmasını önlemekmiş. Sabah Ezanı okunacağı
sıra artık evine dönmeye karar vermiş. Çünkü artık sabah olacak,
insanlar tarlaya gidecekmiş. Böyle olunca zaten bostanlar
çalınamazmış. Ese atı ile Başpınar çeşmesinin dibinden geçerken at
birden yürüyemez olmuş. Ese ata kırbaç ile vursa da at gidememiş.
Ezan okununca at birden normalce yürümeye devam etmiş. Yani Başpınar
çeşmesinde şeytan olduğundan at gidememiştir. Ama Ezan okununca
şeytan atın üzerinden kalkıp kaybolmuştur. Başpınar çeşmesinin
şeytanlı olduğu tüm köylüler tarafından bilinmektedir. Çakıl
çeşmesinde cinlerin olduğu iddasını bazı köylüler tarafından ortaya
atılmış bir iddadır. Bir karı koca gece tarlada beklererken köyün
Çakıl denilen çeşmesinde cinlerin düğün yaptığını gördüklerini
söylemiştir. Ayrıca köyün çobanları mezarlıkta ateş yandığını
gördüğünü söylemektedirler. Ayrıca bazı köylülerde mezarlıkta yer
altı canavarının olduğunu söylemiştir. Yine bunlarında doğruluğu
hakkında kesin bir bilgi bulunmamaktadır.
